صنعتِ فوتبالِ جزیره
برای اولین بار در هفت سال اخیر هیچ تیمی از لیگ برتر انگلستان در مرحله نیمهنهایی لیگ قهرمانان حضور ندارد. طبیعتا برای اولین بار از سال ۲۰۰۶ هیچ تیم انگلیسی را در فینال لیگ قهرمانان نخواهیم دید. چه بر سر امپراطوری لیگ برتر آمده که اکنون میبینیم لو شامپیونا و لالیگا و بوندس لیگا و اسکودتو نمایندگانی در نیمهنهایی دارند ولی اثری از آنها نیست؟
پاسخ این سوال را میتوان در عواقب بحران اقتصادی جهان در سال ۲۰۰۹ جستجو کرد. لیگ برتر سیستمی مبتنی بر پول دارد. پول اگر نباشد لیگ برتری هم نخواهد بود. شاید بگویید که فوبتال در همه جای دنیا اینگونه است ولی به نظر من هیچ کجا مثل لیگ برتر تا این حد درگیر مسائل اقتصادی نیست.
فوتبال یکی از موثرترین راههای جذب سرمایهگذاری خارجی در انگلستان به شمار میآید. شما دلال اسلحه هستید؟ رییس یک خانواده مافیایی در آمریکا هستید؟ تاجر نفتی اهل روسیه هستید و نیاز به پولشویی دارید؟ یک شیخ عرب هستید و پولتان زیادی کرده است؟ کافیست پول لازم را بپردازید و یک تیم در انگلستان بخرید. حتی ریشهدارترین تیمهای جزیره که منچستر و لیورپول هستند هم در ازای یک مشت پاوند در سینی تقدیم شما خواهد شد.
این سیستمیست که در هیچ کشور صاحب فوتبالی رایج نیست. به طور مثال در بوندس لیگا ساز و کاری وجود دارد که هواداران بخش بسیار تاثیرگذاری برای واگذاری باشگاهها به افراد و بخش خصوصی هستند و به این راحتی هرکسی از راه رسید نمیتواند یک باشگاه در بونسلیگای یک داشته باشد. یا در لالیگا و به طور مشخص در بارسلونا در یک سیستم دموکراتیک این هواداران هستند که رای میدهند چه کسی مدیر باشگاه باشد و سهام باشگاه هرگز به دست یک فرد نخواهد افتاد. ولی در انگلیس تنها چیزی که اهمیت ندارد هواداران هستند. اوج اعتراضی که هواداران میتوانند بکنند این است که شالگردنی را به نشانهی اعتراض به مالک باشگاه به گردن بیاویزند و دندان قروچه کنند.
وقتی یک لیگ ورزشی این چنین به بنگاهی اقتصادی تبدیل میشود طبیعی هم هست که در پی سالی سرشار از بحرانهای متفاوت اقتصادی بیشترین ضربه را متحمل شود و تیمهایش یکی پس از دیگری مقابل نمایندگان کشورهای دیگر حذف شوند و صد البته طبیعی هم هست که تیم ملی فوتبال انگلستان از سال ۱۹۶۶ تا کنون در خواب بیند پنبه دانه و در حسرت قهرمانی جهان به سر ببرد.
انگلستان خود را مهد فوتبال میداند ولی چیزی که در پشت پردهی لیگبرتر در جریان است به همه چیز شباهت دارد به جز فوتبال.